Najveći tumor na svijetu

U julu prošle godine britanski tabloid Daily Mail je objavio da je hirurški odstranjen najveći tumor ikada- s težinom od 110 kg.

 Tumor je odstranjen u kineskog pacijenta po imenu Yang Jianbin, na slici iznad. Radilo se neurofibromatozi, nasljednoj bolesti sa sklonošću izrastanju neurofibroma, tumora nervnog tkiva. Samo par godina prije odstranjen je sličan tumor u Vijetnamca po imenu Nguyen Duy Ha, težak 98 kg.

Međutim, kao što obično biva kod tabloida, skandaloznost informacije stoji na prvom mjestu, a ozbiljnost i istinitost je od tercijarnog značaja.

Ipak, tabloid ovdje nije pretjerao u cifri koju je prenio (110 kg) nego u pretjeranom davanju značaja vlastitoj informaciji- največi tumor ikada odstranjen jeste jedan drugi, težine 136 kg i promjera od jednog metra, u anonimne američke pacijentice u bolnici Stanford u Palo Altu, Kalifornija

Radilo se o tumoru jajnika, a nakon odstranjenja tumora, pacijentica je težila svega 95 kg.

Naravno, u sva tri slučaja se radilo o dobroćudnim tumorima, jer zloćudni ne bi dopustili svom domaćinu da preživi njihov gigantski rast. Nakon uspjele operacije odstranjenja najvećeg tumora ikada, hirurzi nisu mogli odoljeti a da  ne poziraju pored svog "plijena".

Jedna-dvije o Nobelovcima

U medicini obično špekulacije o nekom eventualnom budućem zalaganju nisu dovoljne da bi se dobila Nobelova nagrada, kao što je to slučaj, recimo za Nobelovu nagradu za mir.

Naprotiv, nekada zbog nedostatka ozbiljnih dokaza ili sredstava naučnici posežu i za bizarnim oblicima samopožrtvovanja da bi dokazali tezu u koju su ubijeđeni. Ovdje ću spomenuti par takvih slučajeva.

Barry Marshall je australijski naučnik koji je tvrdio da bakterija Helicobacter pylori (u međuvremenu i većini laičke populacije dobro poznata bakterija) može uzrokovati čir na želudcu.
Nakon što je većina naučnika tu hipotezu odbacila obrazloženjem da Helicobacter, odnosno ni bilo koja druga bakterija, ne može opstati u kiselom miljeu (hlorna kiselina) želudca.

Barry Marshall tada (olimpijske 1984. godine) jednostavno uzima epruvetu sa kulturom Helicobactera i ispija je. Ubrzo nakon toga dobija teški oblik gastritisa, a sa njim i Nobelovu nagradu, koju doduše dobija tek 2005. godine.

Werner Barry Marshall naprotiv uopšte nije bio naučnik nego specijalizant u Eberswaldu, gradiću na danas krajnjem istoku Njemačke, ali te 1929. godine gradiću smještenom otprilike u centralnoj Njemačkoj.

Njegova ideja je bila da se kateterom može dospjeti do srca jednostavno kroz periferne vene. On tada traži od sestrice da mu da kateter za mokraćnu bešiku (sestrica nema pojma zašto mu on treba), on zatim sjeda na stolicu, pravi rez na svojoj ruci i gura kateter u prerezanu venu, sve do srca. Ustaje, prolazi pored prestravljene sestrice i odlazi u podrumske prostorije s rentgenom.

U momentu kada ga jedan kolega hvata na djelu, Forßman je već uradio rentgenološki snimak i dokazao da je kateterom dospio do srca!

Na početku je najprije dobio lekciju od svoga šefa, a zatim i pohvalu. Zakašnjela Nobelova nagrada stiže tek nakon Drugog svjetskog rata, 1956. godine za izum bez kojeg bi moderna kardiologija tek mnogo kasnije postala zaseban fah.

O tome da ne stoji iza svih Nobelovih nagrada jedna tako srećna priča, pišem u nastavku.

Smrtonosna priča o nastanku ručnih satova

U prvom svjetskom ratu džepni satovi su postepeno postajali opterećenje. Ispadali su iz džepova, nekada pod vojničku čizmu i tu bi završavali svoj životni vijek. Američka armija je tada tražila satove koji bi bolje pristajali borbi u tranšejama. Fabrike satova su džepne satove pričvršćavale na trake koje bi se mogle vezati na ruku.

Nešto prije rata Nijemci su razvili interesantnu mješavinu elemenata koja je svijetlila u zraku. Radilo se o mješavini radijuma i cinka. Radijum je u to doba postao statusni simbol kojem je pridavana izuzetna ljekovitost. Pierru i Marie Curie je uspjelo da izdvoje samo 100 miligrama čistog radijuma iz tri tone uranijeve rude. Radijum je također radioaktivan a njegovim raspadom nastajao je gas radon.